Μα που είναι αυτή η «αυτοπεποίθηση»;

Η  αυτοπεποίθηση είναι η ικανότητα να εμπιστευόμαστε τις δυνατότητές μας, την αξία και την κρίση μας. Η εμπιστοσύνη και η πίστη προς τον εαυτό μας, μας παρακινεί να αντιμετωπίζουμε τις προκλήσεις και τις απαιτήσεις της καθημερινότητας.

Οι βάσεις για την αυτοπεποίθηση και την αυτοεκτίμηση μπαίνουν στην παιδική ηλικία. Καθοριστικό ρόλο διαδραματίζουν οι γονείς μας, τόσο με την συμπεριφορά τους προς εμάς όσο και προς τους ίδιους τους εαυτούς. Βέβαια, η αυτοπεποίθηση αναπτύσσεται και στην ενήλικη ζωή, μέσα από επιτεύγματα, από τις κοινωνικές μας συναναστροφές ή και την κατάλληλη εμψύχωση και ψυχοθεραπεία.

Στις πρώτες συνεδρίες πολλοί μου λένε «ο βασικός μου στόχος είναι να αποκτήσω αυτοπεποίθηση. Αλλά που θα την βρω; Πώς θα τα καταφέρω;». Η αυτοπεποίθησή μας είναι εκεί, βρίσκεται μέσα μας, απλά μπορεί να σαμποτάρεται από μη λειτουργικές συνήθειες ή πεποιθήσεις που έχουμε διδαχτεί και υιοθετήσει, χωρίς ίσως να το κατανοούμε.

Η χαμηλή αυτοπεποίθηση στην ζωή μας.

Η χαμηλή αυτοπεποίθηση είναι εκείνη που, συνήθως, μας κρατάει πίσω και μας εμποδίζει να ανοίξουμε τα φτερά μας. Μας απομακρύνει από τους στόχους και την ευτυχία μας, προσπαθώντας από τη μία να μας προστατέψει από τους φόβους και τις ανασφάλειές μας, και από την άλλη αποτρέποντάς μας να φτάσουμε εκεί που επιθυμούμε.

Ίσως το χαρακτηριστικό αυτό να οφείλεται στο γεγονός ότι μεγαλώσαμε σε μια οικογένεια επικριτική, που δεν στήριζε τα όνειρά μας, ενέτεινε την σύγκριση, δεν ικανοποιούνταν με τις αποδώσεις μας και που πάντα έπρεπε να είμαστε πρώτοι σε όλα για να νιώθει περήφανη.

Η έλλειψη αυτοπεποίθησης επηρεάζει όλες τις πτυχές της ζωής μας. Από τις επαγγελματικές μας επιλογές, τις εργασιακές και φιλικές σχέσεις, την επιλογή των συντρόφων, την ερωτική μας ζωή μέχρι και την υγεία μας.

Η έλλειψη αυτοπεποίθησης και εμπιστοσύνης προς τον εαυτό μας, πολλές φορές, μας κάνει να εξαρτόμαστε υπερβολικά από την αποδοχή και την έγκριση των άλλων, καθώς μόνο έτσι πιστεύουμε ότι μπορούμε να νιώσουμε καλά με τον εαυτό μας.

Ωστόσο, η έλλειψη αυτοπεποίθησης δεν σημαίνει και έλλειψη ικανοτήτων. Συχνά η έλλειψη αυτοπεποίθησης είναι το αποτέλεσμα υπερβολικής εστίασης σε μη ρεαλιστικές προσδοκίες, που προκαλούν δυσλειτουργικές πεποιθήσεις. Οι σκέψεις του τύπου «όλα ή τίποτα», «άσπρο ή μαύρο», «ό,τι δεν είναι επιτυχία είναι αποτυχία», η υπερβολική έμφαση στα «πρέπει», η δυσκολία στην αποδοχή κομπλιμέντων, η μειωμένη έμφαση στα θετικά στοιχεία του εαυτού και ο φόβος για τυχόν λάθη μπορούν να οδηγήσουν ένα άτομο να χάσει την πίστη τους προς τον εαυτό του.

Η αναγνώριση αυτών των σκέψεων, καθώς και όλων των δυσλειτουργικών διαδικασιών που μειώνουν την αυτοπεποίθησή μας είναι το πρώτο βήμα προς την αλλαγή. Μ’ αυτόν τον τρόπο θα μπορέσουμε να αποδεχθούμε τον εαυτό μας και να αναπτύξουμε την αναγκαία αυτοπεποίθηση.

Πώς μπορούμε να βελτιώσουμε την αυτοπεποίθησή μας;

Η ενίσχυση της αυτοπεποίθησης έχει πολλά οφέλη σε διάφορες πτυχές της ζωής. Έχοντας αυτοπεποίθηση νιώθουμε πιο σίγουροι, πιο δυναμικοί και ανεξάρτητοι. Νιώθουμε ικανοί να ανταπεξέλθουμε στις προκλήσεις και στις αντιξοότητες, γινόμαστε πιο κοινωνικοί και η συνολική μας ψυχική και σωματική υγεία βελτιώνεται.

Όπως αναφέραμε και παραπάνω, η αυτοπεποίθηση είναι κάτι που μπορεί να βελτιωθεί και να ενισχυθεί σε οποιαδήποτε φάση της ζωής μας.

Το πώς νιώθουμε εμείς για τον εαυτό μας είναι πολύ σημαντικό μιας και επηρεάζει και το πώς μας βλέπουν και οι γύρω μας. Όταν έχουμε επίγνωση του εαυτού μας, γνωρίζουμε συνειδητά τι θέλουμε ή τι έχουμε ανάγκη, έχουμε ιδέες και σχέδια για τη ζωή και διάθεση να κυνηγήσουμε τα όνειρά μας, νιώθουμε και πιο ασφαλείς και ικανοί.

Για να ανακαλύψεις την αυτοπεποίθησή σου, θα χρειαστεί να αλλάξεις κάποια πράγματα στην ζωή σου.

Αρχικά, είναι απαραίτητο να σταματήσεις να συγκρίνεις τον εαυτό σου με τους άλλους. Η σύγκριση δεν έχει κανένα νόημα, καθώς κάθε άνθρωπος είναι ξεχωριστός και έχει τα δικά του μοναδικά βιώματα. Εμπιστεύσου τα δικά σου προτερήματα και εστίασε στον δικό του δρόμο προσωπικής εξέλιξης.

Εξασκήσου στον θετικό αυτοδιάλογο. Τι θα συμβεί, για παράδειγμα, αν κοιτάζεις τον εαυτό σου στον καθρέφτη καθημερινά και επαναλαμβάνεις θετικές δηλώσεις, όπως:

• ʺΠιστεύω πως αξίζω, είμαι πολύ καλόςʺ
• ʺΑξίζει κάποιος να είναι μαζί μουʺ
• ʺΈχω καλά στοιχεία στον χαρακτήρα μουʺ
• ʺΚάνω λάθη και είναι φυσιολογικό. Προσπαθώ όμως να κάνω ό,τι καλύτερο μπορώ και να μαθαίνω από τις εμπειρίες της ζωής μουʺ

Αναγνώρισε τους φόβους σου. Συνήθως οι φόβοι μας, έχουν έναν τρόπο να μας κατευθύνουν είτε συνειδητά είτε υποσυνείδητα. Εάν, όμως, τους αναγνωρίσεις θα μπορέσεις να τους απομυθοποιήσεις και να τους δεις πιο ρεαλιστικά. Αναγνωρίζοντας τους φόβους σου, θα αντιληφθείς ότι η απειλή ίσως είναι μόνο στο μυαλό σου και όχι στην πραγματικότητα.

Περιέβαλε τον εαυτό σου με ανθρώπους που σε εμπνέουν.Απομάκρυνε από την ζωή σου τους τοξικούς ανθρώπους. Ανθρώπους που σε κάνουν να νιώθεις άγχος, αμηχανία και σε γεμίζουν με αρνητικά συναισθήματα. Βάλε τα όριά σου και κάνε τις επιλογές σου σύμφωνα με αυτά που νιώθεις.

Φρόντισε το σώμα σου. Ένας πολύ μεγάλος αριθμός ερευνών τονίζει την ευεργετική επίδραση της σωματικής άσκησης και της ισορροπημένης διατροφής στην ψυχική υγεία. Το πώς θα επιλέξεις να φροντίσεις το σώμα σου, θα το ανακαλύψεις εσύ, παρατηρώντας την επίδραση της σωματικής αυτοφροντίδας στην ψυχική σου υγεία.

Φρόντισε την ψυχή σου. Η ψυχοθεραπεία συμβάλλει στην ενίσχυση της αυτοπεποίθησης, καθώς επικεντρώνεται στην αναγνώριση των δυσλειτουργικών πεποιθήσεων. Μέσα σ’ένα περιβάλλον γεμάτο κατανόηση, εμπιστοσύνη και υποστήριξη, μπορείς να αποκτήσεις τη δυνατότητα να εξερευνήσεις τι συμβαίνει μέσα σου. Με τη βοήθεια της ψυχοθεραπείας, μπορείς να μάθεις να θέτεις ρεαλιστικούς στόχους και να οργανώνεις το πλάνο σου για να τους πετύχεις.

Μην ξεχνάς ότι ΕΣΥ επιλέγεις τον τρόπο που σκέφτεσαι και ζεις. Μπορείς εσύ ο ίδιος να επιλέξεις τον τρόπο που λαμβάνεις και επεξεργάζεσαι όλα όσα συμβαίνουν στην ζωή σου.

Η σημαντικότερη σχέση που έχεις στη ζωή σου είναι αυτή με τον εαυτό σου. Αν για κάποιους λόγους αυτή δε λειτουργεί σωστά, τότε είναι δύσκολο να λειτουργήσουν ικανοποιητικά και οι υπόλοιπες σχέσεις.

Αντίθετα, αν έχεις μια καλή σχέση με τον εαυτό σου, βασισμένη στην αυτοφροντίδα, στην αυτοεκτίμηση και αυτοπεποίθηση, τότε και οι άλλες σχέσεις σου θα είναι λειτουργικές και ουσιαστικές.